تبليغاتX
گفتمان اصلاحات - ولایت اسلام ناب ؛ ولایت "منفعت عمومی" و "قانون"

گفتمان اصلاحات

وبلاگ اندیشه ای با رویکردی به حوزه های مختلف اقتصاد سیاسی و گاهی شخصی

ولایت اسلام ناب ؛ ولایت "منفعت عمومی" و "قانون"

از دید امام ولایت فقیه در وجه ثبوتی به علت نظری و در وجه اثباتی به دلیل رای اکثریت مردم مطلق است. اما از دید طرفداران حکومت اسلامی بر پایه نظریه خلافت اسلامی، ولایت فقیه از یک سو مقید و مشروط به احکام فرعیه فقهی می شود و از سوی دیگر فوق قانون اساسی است! گاهی در تقدم مصلحت نظام بر هر مصلحتی تشکیک ایجاد می کنند و گاهی دهها و صدها قید شرعی را مشروط کننده حیطه ولایت مطلقه قلمداد می کنند! اینان پای عناوین اولیه فقهی که در میان باشد با پز اسلام پناهی به میدان آمده و قید و بند بر ولایت فقیه می زنند اما هنگامی که نسبت میان ولی فقیه و مردم و قانون بیان می شود از مقوله ولایت مطلقه عملا" تفسیری ارائه می کنند که او را فوق هرگونه چون و چرا و مقامی "لا یسئل عنه ما یفعل" می سازند. چکیده استدلال اقتدارگرایان در فراقانونی و غیرپاسخگو دانستن مقام رهبری این است که :

"ولایت فقیه اگر مطلق است که قید برای آن بی معناست و اگر چارچوب تعیین شده دارد که در آن صورت دیگر مطلق نیست!"

اما سوال این جاست که مگر در قاعده یابی الله ان یجری الامور الا باسبابها؛ اسباب، چارچوب نیست؟ پس چرا اقتدارگرایان این چارچوب را در قالب قوانین خلقت، نافی اطلاق ولایت و اختیارات خدا نمی دانند؟! اما وجود چارچوب دیگری را در خصوص ولایت فقیه نافی اختیارات او می دانند! ضمن اینکه اگر هر چارچوبی مشروط و مقید کننده ولایت مطلقه فقیه باشد پس چه فرقی بین چارچوب متعارف فقهی با چارچوب حقوقی وجود دارد؟ به عبارت دیگر بحث آنها نه اطلاق ولایت بلکه مخالفت آنان با "مصلحت مردم" و "حاکمیت قانون" است! ضمن اینکه دخالت دو عنصر زمان و مکان در اجتهاد توسط امام عملا" بیانگر عدم کشش و ظرفیت لازم چارچوب فقهی است. همانگونه که مشاهده می شود مشکل واقعی و اصلی آقایان نه در گیر و بند بودن واژه چارچوب - که چارچوب احکام خدا را به رسمیت می شناختند - بلکه در عدم درک و پذیرش ارائه تفسیری کارآمد از دین - تحجر -  است. مشکل اقتدارگرایان در تقید به احکام فقهی و عدم پذیرش اطلاق مورد نظر امام در برابر احکام فقهی است. از دید اقتدارگرایان اعتبار اعمال ولایت به در چارچوب احکام خدا بودن است و ظاهرا" رسالت این است که در این میان تنها منفعت عمومی و قانون قربانی شوند. در حالیکه از نظر امام واجب ترین مسئله حفظ نظام است تا کشور سر پا بماند. از دیدگاه امام حفظ نظام از اوجب واجبات است و حتی می توان احکام اولیه و برخی واجبات و محرمات را در این راستا تعطیل نمود تا نظام حفظ شود. در حالیکه از دیدگاه اقتدارگرایان، نگاه متفاوتی وجود دارد و منافع نظام و مردم به بهانه حفظ ارزش ها و اصول نادیده گرفته می شود. در واقع منظور امام از طرح ولایت مطلقه نه محدود کردن اختیار مردم و مشروعیت بخشیدن به ولی خودکامه مستبد، بلکه ایجاد امکان برای حکومت برآمده از مردم جهت رفع موانع نظری مردم‌سالاری بوده تا نظریه‌پردازان دینی نتوانند با تکیه بر برداشت خود از اصول اولیه دین قدرت انعطاف و حرکت را از حکومت در این جهان پرچالش گرفته و به کارآمدی در جهت پیشرفت و توسعه جمهوری اسلامی آسیب بزنند:

"تذکری پدرانه به اعضای عزیز شورای نگهبان می دهم که خودشان قبل از این گیرها، مصلحت نظام را در نظر گیرند، چراکه یکی از مسائل بسیار مهم در دنیای پر آشوب کنونی نقش زمان و مکان در اجتهاد و نوع تصمیم گیری هاست"                                    

                                                                                  صحیفه امام جلد 21 ص 61

در واقع امام با طرح اسلام ناب در زمان حیاتشان این موضوع را پذیرفتند که علیرغم مسلمانی می توان کشوری توسعه یافته و پیشرفته هم داشت. امام عقب ماندگی و توسعه نیافتگی را به بهانه حفظ اسلام هرگز نمی پذیرفت. لذا می فرمایند اگر شورای نگهبان مصوبه ای را خلاف شرع دانست و مجلس هم بر آن پافشاری کرد، آن مسئله به مجمع تشخیص برود و اگر مجمع، تشخیص داد قانونی که مجلس تصویب کرده به صلاح کشور است اجرا شود. این نشان می دهد که امام قبل از هر چیز به فکر پیشرفت کشور بود و قصد اصلاح امور را داشت و نمی خواست به هیچ بهانه ای کشور عقب بماند ولی اساسا" استدلال اقتدارگرایان بر این است که هیچ چیز نباید خلاف شرع باشد و از شرع تفسیری ارائه می دهند که با پیشرفت و توسعه در تعارض است. امام حتی معتقد بود همین که لایحه ای در کمیسیون تخصصی دولت بررسی شده و تصویب می شود و در هیات دولت هم مورد تائید قرار گرفته و سپس در کمیسیون های تخصصی مجلس هم مورد تصویب قرار گرفته و در انتها نمایندگان هم در صحن علنی با رای خود اعلام می کنند که به صلاح کشور است، برای اجرایی شدن قانون کافی است، ولو این که شورای نگهبان آن را خلاف شرع تشخیص دهد. با این حال از باب احتیاط مجمع تشخیص مصلحت نظام تشکیل داده شد. درحالیکه اقتدارگرایان عقایدی را برای خود به عنوان اصل در نظر گرفته اند و می گویند که به هیچ عنوان از آنها عدول نخواهد نمود و برای آنها نیز فرق هم نمی کند که کشور چه وضعی پیدا خواهد کرد. ولایت مطلقه فقیه از منظر امام خصلت نهادی، چندذهنی، ضابطه مند و اقلی داشت. از اینرو علیرغم مخالفت سینه چاکان امروز ولایت مطلقه فقیه اولین خروجی این نظریه موضوع تشکیل مجمع تشخیص مصلحت بود، که به سرعت نیز مکانیسم اعمال آن در قانون اساسی تعبیه گردید و شکل قانونی به خود گرفت و امام نیز در پاسخ خود به نمایندگان مجلس سوم تشکیل برخی شوراها و ... نظیر مجمع تشخیص مصلحت را به دلیل شرایط جنگی و نه لازمه تحقق ولایت مطلقه فقیه عنوان فرموده و بر بازگشت همه به قانون تاکید نمودند. امام در پاسخ به نامه انتقادی آیت الله قدیری در خصوص فتوای خلیت شطرنج، بسیار کوبنده و قاطع و در عین حال بنیادین و حاکی از یک مبنای جدید و جریان ساز می فرماید: "آنگونه که جناب عالی از اخبار و روایات برداشت دارید، تمدن جدید به کلی باید از بین برود و مردم کوخ نشین شده و یا برای همیشه در صحرا زندگی کنند." سخن از ضرورت توجه به تمدن جدید ( که امروزه اصطلاح مدرنیته رایج تر است)، بحث های دیگری چون «نقش زمان و مکان در اجتهاد» که تعبیر دیگری از ضرورت دخیل دانستن تمدن جدید در اجتهاد است، مطلقه دانستن ولایت فقیه که عملاً آن را حاکم بر فقه می کند و بحث بنیادین «مصلحت» از پایه ها و نتایج مهم اندیشه ای است که امام در دو سال پایانی عمرشان به آن باور داشت و توانست آن را مفصل و مستدل و مکتوب به مجامع علمی ارائه کند. شاید یکی از بنیادی ترین و درخشان ترین سخنان ایشان طرح مسأله اولویت قانون اساسی (که یک قانون عرفی است) بر فقه است که خود دلیلی دیگری است بر اینکه: بعد از بازنگری و رفراندوم تجدیدنظر قانون اساسی از طریق تعبیه مجمع تشخیص مصلحت نظام و شورای بازنگری در قانون اساسی و بند 8 اصل 110 قانون اساسی راه بر هرگونه نقض ظاهری قانون اساسی برای همیشه بسته است.

"این بحث های طلبگی مدارس که در چارچوب تئوری هاست نه تنها قابل حل نیست که ما را به بن بست هایی می کشاند که منجر به نقض ظاهری قانون اساسی است." 

                                                                               صحیفه امام جلد 21 ص 217

اما نتیجه بی تفاوتی نسبت به برقراری تفکیک میان این دو قرائت موجود و کاملا" متفاوت از ولایت مطلقه و عدم افشای قرائت استبدادی پس از دوران امام به آنجا می رسد که : اگر گفته شود وضع اقتصادی بد است و در وضعیت مطلوبی به سر نمی برد بر اساس استدلال اقتدارگرایان اتفاقی رخ نداده است و در پاسخ گفته خواهد شد که عیبی ندارد، مهم این است که ما از اصولمان عدول نکنیم! اگر گفته شود با این اصول ممکن است اوضاع سیاسی کشور به هم بریزد و مشکلی ایجاد گردد خواهند گفت عیبی ندارد! و دقیقا" تفاوت نوع نگرش به ولایت مطلقه فقیه در اینگونه بزنگاه هاست که خود را نشان خواهد داد. امروز در کشور ما و به نام امام از "حفظ نظام" ، استبداد و انسداد و از "مصلحت نظام" مقابله با رای و خواست مردم - اگر انتخاب آنان باب طبع نبود - بیرون می آورند! مجمع تشخیص مصلحت را به نهادی در برابر رای مردم تبدیل کرده و ترکیب آن را تعدیل کننده اشتباهی که ملت در انتخاب نمایندگان مجلس انجام داده است می دانند!

همانگونه که امام راحل توانست با کلید واژه اصلی و اصیل اسلام ناب و مجموعه ای از کلیدواژه های فرعی نظیر اسلام آمریکایی، تحجر و جنگ فقر و غنا وجوه مختلف جریان اقتدارگرایی زمان خود که کانون گفتمان آن نفی حاکمیت مردم بود را رسوا سازد، امروز نیز مهندس موسوی این فرزند و خلف صالح و خلاصه امام در سیاست(به تعبیر آیت الله صانعی) که تا لحظه آخر مورد تایید امام بود( به تعبیر آیت الله اردبیلی) با طرح اسلام ناب ابعاد امروزین جریان اقتدار گرایی در تحجر و خرافه گرایی، بی اخلاقی و وقاحت سالاری، حذف نهادهای کارشناسی و ... را تبیین و  رسوا خواهد ساخت.

همانطور که ابداع کلید واژه اسلام ناب درست در آستانه انتخابات مجلس سوم صورت پذیرفت و مردم نیز به درستی مصادیق اسلام آمریکایی مد نظر ایشان را شناخته و به آنان رای ندادند و مجلس پرافتخار سوم را تشکیل دادند. امیدوارم اینبار نیز در خرداد ماه که با یاد و نام و مرام امام عجین گشته است، 22 خرداد بار دیگر به عرصه شکست مفتضحانه اصحاب اسلام تحجر، مقدس نمایان بی شعور، اخلاق ستیزان و ولایت نمایان بی ولایت تبدیل گردد و با انتخاب مهندس موسوی برگ دیگری از حماسه شور و شعور در تاریخ ملت ایران رقم خورد.

 

در همین زمینه:

- حق با میرحسین است ... این را احمدی نژاد اثبات کرد! - علی اصغر خدایاری

- دو یار دبستانی - علی اصغر خدایاری

- بد نگوییم به مهتاب اگر تب داریم

- همسر شهید رجایی: خطر بازگشت انجمن حجتیه امروز بیش از هر زمان دیگری احساس می شود

- محسن آرمین : اگر امام بر برگزاری انتخابات تأکید نمی کرد امروز با شعار دفاع از ارزش های انقلاب انتخابات را تعطیل می کردند

 

پی نوشت ها :

- نامه اکبر اعلمی به مقام رهبری

- چرا کمیته صیانت از آرا ؟

- ابراز نگراني شديد كميته صيانت از آراء از تخلفات گسترده در انتخابات

- حاشیه های مناظره مهندس موسوی و رئیس جمهور 34 درصدی احمدی نژاد

- کسی که دروغ می گفت شکست خورد - سید علیرضا بهشتی شیرازی

- مجتبی راعی کارگردان سینما: آقای احمدی نژاد ! شما هم به موسوی رای دهید

- رسوایی امپراتوری دروغ ( 1 ، 2 ، 3 ، 4 ، 5 ، 6 ، 7 ، 8 ، 9 ، 10 ، 11 ، 12 ، 13 )

- اظهارات کرباسچی درباره پسر احمدی‌نژاد در شستا و کیش

- پیام طنز تشکر بنی صدر از ضرغامی

- نظر سنجی ها چه می گویند؟ ( 1 ، 2 ، 3 

- سناریوی حقیر برای تقلب بزرگ

- جلساتی از جنس جلسات سازمان مجاهدین خلق اما اینبار توسط حامیان رئیس جمهور 34 درصدی

- سنگ را بسته اند و سگ را رها کرده اند

- ویدئوی مناظره مهندس موسوی و امپراتور دروغ:

دور اول مهندس موسوی 1  و  2  

دور دوم مهندس موسوی 1  و  2

دور سوم مهندس موسوی

دور چهارم مهندس موسوی 1  و  2

 

+ نوشته شده در  جمعه پانزدهم خرداد 1388ساعت 1:0  توسط هادی حبیبی  |